على ربانى گلپايگانى

18

ايضاح الحكمه ترجمه و شرح بداية الحكمه ( فارسى )

اين ويژگى نيز در بداية الحكمه رعايت گرديده است . اينها نكات عمده‌اى بود كه رعايت آنها در نخستين متن كلاسيك فلسفى لازم به نظر مىرسد ، در عين حال رعايت يك نكتهء ديگر نيز كاملا مفيد خواهد بود ، و آن اينكه مباحث ، به صورت درسهاى جداى از هم تنظيم گردد . و در آغاز هردرس عناوين اصلى آن به صورت تيترهاى مشخص ، ذكر شود ، در پايان نيز تمرينهائى از متن و خارج از متن داده شود تا دانشجويان فلسفه به راحتى بتوانند پس از هر درس خود را بيازمايند ، و استاد نيز بتواند براساس اين تمرينها ميزان استعداد و آمادگى دانشجويان را به آسانى به دست آورد نگارنده طرحى را در نظر دارم كه فكر مىكنم مىتواند يك متن فلسفى كلاسيك در حدّ نسبتا مطلوب و ايده‌آل باشد و آن بدين‌گونه است كه مجموع مباحث در چهارده بخش كلى بدين ترتيب تدوين گردند : بخش اول : تعريف فلسفه و بيان موضوع و غايت آن . بخش دوّم : ابحاث عام و كلى وجود مشتمل بر : بداهت مفهوم وجود ، اشتراك معنوى وجود ، اصالت وجود ، وحدت تشكيكى حقيقت وجود و . . . . بخش سوم : مباحثى پيرامون عدم ، مشتمل بر : تعريف عدم مطلق و مضاف ، عدم مطلق ، هيچ شيئتّى ندارد ، چگونه بر معدوم مطلق حكم ، و از آن خبر داده مىشود ؟ چگونه مفهوم عدم در ذهن حاصل مىگردد ؟ و . . . بخش چهارم : ماهيت و احكام آن مشتمل بر : تعريف ماهيت ، اعتبارات ماهيت ، فرق ميان ذاتى و عرضى ، جنس و اقسام آن ، نوع و تقسيمات آن ، فصل و اقسام آن ، عارض وجود و عارض ماهيت ، عرضى مفارق و لازم و . . . بخش پنجم : مقولات دهگانه . بخش ششم : وجود رابط و رابطى ( فى نفسه و فى غيره ) . بخش هفتم : وجوب و امكان . بخش هشتم : علّت و معلول .